1. Ana Sayfa
  2. Haber
  3. Cari Açık Nedir?

Cari Açık Nedir?

cari-acik-nasil-olusur

Ekonomi haberlerinde sık sık duyarız, cari açık şu kadar, cari açık bu kadar oldu diye ancak çoğunluk ‘Cari açık nedir‘ sorusuna yanıt veremez. Bu yazıda, cari açık nedir, nasıl oluşur, nasıl hesaplanır ve düşürülmesi için diğer ülkeler hangi yöntemlere baş vuruyor gibi soruları yanıtlamaya çalıştık.

Nedir bu cari açık?

Bir ülkenin, yurt dışından ithal ettiği mal ve hizmetlerin döviz karşılığının, ihraç ettiği mal ve hizmetlerin döviz karşılığından fazla olması durumuna Cari açık denmektedir.

Cari açığı kısaca bir örnekle özetlemek gerekirse, Türkiye’nin ithal ettiği mal ve hizmetlere ödenen miktar, ihraç edilen mal ve hizmetlere ödenen miktarı aşması durumu gösterilebilir.

Cari açığa bakıp hangi konularda bilgi sahibi olabiliriz?

Cari Açık

Cari açığı kesinlikle hafife almamalıyız. Geçmişe dönüp baktığımızda ülkemizde yaşanan çoğu ekonomik krizin döviz kıtlığından meydana geldiğini görebiliriz.

Cari açığın büyüklüğü ile gelişmişlik seviyesi ters orantıda olduğunu bilmekte fayda vardır. Bir ülkenin cari açık rakamına bakarak o ülkenin gelişmişlik düzeyi hakkında öngörü sahibi olabilirsiniz. Yani kısaca cari açığı özetlemek gerekirse, cari açık ne kadar büyükse, o ülke o kadar az gelişmiş ve yaşam kalitesinin düşük olduğu, az veya hiç olmaması durumunda ise o ülkenin yaşam kalitesinin ve gelişmişlik seviyesinin o kadar yüksek olduğunu görebiliriz.

Cari açığı düşürmek için diğer ülkeler hangi yöntemlere başvuruyorlar?

Cari açık nasıl düşürülür sorusuna en kısa cevap; dışarıdan alınan yani ithal edilen mallara göre, ihraç edilen yani dış ülkelere satışan malların değerleri arttırılması verilebilir. Bazı ülkelerin cari açığı düşürmek için ülkeye ithal edilen mallara kota ve sınırlamalar koyduğu görülmektedir.

Cari açık nasıl hesaplanır?

Bir ülkenin cari açığı, cari denge ve sermaye hesabı unsurları altında hesaplanır. Cari denge hesabı yapabilmek için aşağıda belirttiğimiz 4 ana unsur hesabını yapmanız gerekmektedir.

  • Mal Dengesi
    Bir ülkenin, dış ülkeye sattığı ürünlerin döviz bedelinin, aynı ülkenin başka ülkelerde aldığı döviz bedelinin arasındaki fark ile oluşur.
  • Hizmetler Dengesi
    Bir ülkenin yurt dışına sattığı tüm hizmetlerin döviz bedeli ile, yurt dışından satın alınan hizmetlerin döviz bedeli arasında oluşan farka hizmetler dengesi denmektedir.
  • Yatırım (Net Faktör) Gelirleri Dengesi
    Yatırım dengesi, bir ülkenin, yurt dışına yaptığı yatırımların döviz bedeli ile, diğer ülkelerin o ülkeye yaptığı yatırımların arasındaki döviz farkıyla oluşmaktadır.
  • Transfer Gelirleri Dengesi
    Yurtdışında çalışan işçiler tarafından ülkeye gelen döviz bedeline ise transfer gelirleri dengesi denmektedir. Cari dengeyi hesaplamanın kısa formülü ise şudur;Mal Dengesi + Hizmetler Dengesi + Yatırım Gelirleri Dengesi + Transfer Gelirleri Dengesi = ?
    Formülün sonucunun pozitif çıkması durumunda o ülkede cari açığın olmadığını göstermektedir. Eğer sonuç negatif ise o ülkede cari açık olduğu anlamına gelmektedir.

Türkiye’de cari açık

Son yıllarda Türkiye ekonomisi cari açıkta ciddi artış gösterdi. 12 aylık cari işlemler açığı 43 milyar 752 milyon dolara yükselirken 2017 kasım ayında ise cari açık 1 milyar 947 milyon dolarlık artışla 4.2 milyar doları buldu.

Yorum Yap

Yazar Hakkında

deneme deneme deneme deneme deneme deneme deneme deneme deneme deneme deneme deneme deneme deneme deneme deneme deneme deneme deneme deneme deneme deneme deneme deneme deneme deneme deneme deneme deneme deneme deneme deneme deneme

Yorum Yap

Yorumlar (1)

  1. 1 sene önce

    üretim ülkesi olmadığımız sürece malesef cari açık vermeye devam eden bir ülke olarak kalacağız,yeni üretim ve ihracat politikalarıyla inşallah cari açığımızı azaltırız,faydalı açıklama için teşekkürler.